Szanowny Panie Premierze! Stwierdzam, że zwalniani ze służby po 1 stycznia 1999 r., bez
Szanowny Panie Premierze! Stwierdzam, że zwalniani ze służby po 1 stycznia 1999 r., bez uprawnień do emerytury mundurowej, żołnierze oraz funkcjonariusze Urzędu Ochrony Państwa, Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Straży Więziennej, którzy pełnili służbę w dniu 31 grudnia 1998 r. za okres:
1. Od daty rozpoczęcia służby do 31 grudnia 1998 r. nie mogą mieć naliczonego kapitału początkowego.
2. Za okres od 1 stycznia 1999 r. do dnia zwolnienia ze służby nie mają opłacanych składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.
Oznacza to, że za okres ich służby państwu - często kilkunastoletniej - ich indywidualne konto w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych nie wykazuje żadnego stanu. Jest to konsekwencją tego, że w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU nr 137, poz. 887, ze zm.) przyjęta została generalna zasada, że ochroną ubezpieczeniową - od dnia rozpoczęcia pracy, służby, działalności gospodarczej - obejmowane są wszystkie osoby, które podejmują zatrudnienie, służbę oraz działalność rodzącą obowiązek ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem funkcjonariuszy i żołnierzy pozostających w służbie w dniu wejścia w życie powołanej ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 r.), którzy to z powodu wyłączenia ich z ubezpieczenia społecznego (art. 6 ust. 3), nie podlegają tym ubezpieczeniom przez cały okres pozostawania w służbie po 1998 r. do czasu zwolnienia ze służby.
Ponadto art. 173 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (DzU nr 162, poz. 1118, ze zm.) nie daje podstaw do naliczania kapitału początkowego byłym funkcjonariuszom i żołnierzom, którzy odeszli ze służby bez uzyskania prawa do emerytury ˝mundurowej˝, bowiem nie były za nich odprowadzane składki na ubezpieczenie społeczne.
W ostatnim okresie Zakład Ubezpieczeń Społecznych na udokumentowane wnioski o naliczenie kapitału początkowego na dzień 31.12.1998 r. dla byłych żołnierzy lub funkcjonariuszy wydaje decyzje odmowne, ponieważ: ˝zgodnie z przep. art. 173 ust. 1 ustawy emerytalnej kapitał początkowy powinien być naliczony dla każdej osoby ubezpieczonej urodzonej po dniu 31.12.1948 r., która przed dniem 01.01.1999 r. opłacała składkę na ubezpieczenie społeczne lub za którą składkę opłacał płatnik składek˝.
Stwierdzam, że od daty wejścia w życie reformy emerytalnej w dniu 1 stycznia 1999 r.:
1. Wojsko polskie zwolniło ze służby np. likwidując garnizon lub nie przedłużyło kontraktu kilkudziesięciu tysiącom żołnierzy, którzy nie nabyli uprawnień do emerytury mundurowej.
2. Planowane są w ramach restrukturyzacji armii kolejne kilkudziesięciotysięczne zwolnienia żołnierzy (w ogromnej większości bez prawa do emerytury ˝mundurowej˝).
3. W ramach tzw. reformy służb specjalnych przygotowywane są w Urzędzie Ochrony Państwa masowe zwolnienia funkcjonariuszy bez ˝mundurowych˝ uprawnień emerytalnych.
4. Ma miejsce w strukturach mundurowych naturalny ruch kadrowy, który dotyczy też osób dobrowolnie i z własnej inicjatywy odchodzących ze służby bez nabycia uprawnień do emerytury ˝mundurowej˝.
Z każdym zwolnionym bez uprawnień do emerytury ˝mundurowej˝ żołnierzem lub funkcjonariuszem rosną niepodważalne i niewątpliwe zobowiązania skarbu państwa za składki na ubezpieczenie społeczne obejmujące cały okres służby lub, o ile będzie możliwość wyliczenia kapitału początkowego, za okres od 1 stycznia 1999 r. do dnia zwolnienia.
Prawdopodobnie z racji wysokości tego zobowiązania rząd AWS nie podjął stosownej inicjatywy ustawodawczej. Jak do tej pory milczy rząd SLD-UP.
Kwota zobowiązań narasta z każdym dniem. Obecnie wynosi ona już zapewne kilka miliardów złotych i będzie dalej bardzo szybko rosła (tym bardziej uwzględniając konieczną waloryzację składek).
W projekcie budżetu państwa na ten rok nie przewidziano środków na pokrycie tych niebudzących żadnych wątpliwości zobowiązań skarbu państwa wobec byłych żołnierzy i funkcjonariuszy, jak i tych, których planuje się zwolnić w bieżącym roku.
Pełniący obowiązki szefa ochrony państwa Zbigniew Siemiątkowski planuje reformę służb specjalnych - w omawianym zakresie - nowelizuje ustawy emerytalne wyłącznie w zakresie umożliwienia powrotu do służby emerytów SB/UOP.
W związku z powyższym zapytuję pana premiera:
1. Czy rząd prowadzi prace nad uregulowaniem tego problemu, jeżeli tak, to kto, i na jakim etapie się znajdują prace?
2. Czy są przygotowywane projekty stosownych aktów prawnych?
3. Od kiedy przewiduje się wprowadzenie tych zmian?
4. Na ile szacuje się koszty tych zobowiązań skarbu państwa?
5. Skąd rząd planuje pokrycie i w jaki sposób planuje się spłatę zobowiązań?
6. Jak długo rząd chce ˝milcząco˝ akceptować stan prawny naruszający konstytucyjną zasadę równości wobec prawa?
7. Dlaczego minister pracy i polityki społecznej, wiedząc o luce w przepisach, nie interweniował, kwestionując podawane przez ministra obrony narodowej koszty zrealizowanych i planowanych zwolnień ze służby przeprowadzanych w wojsku polskim?
Z poważaniem
Poseł Anna Sobecka
Toruń, dnia 8 lutego 2002 r.