Do 31 grudnia 2001 r. uczniowie niepełnosprawni oraz ich opiekunowie, którymi są najczęściej ich
Do 31 grudnia 2001 r. uczniowie niepełnosprawni oraz ich opiekunowie, którymi są najczęściej ich rodzice, mieli zapewniony bezpłatny przejazd środkami komunikacji publicznej z domu do szkoły (ośrodka szkolno-wychowawczego) oraz z powrotem. Powracający do domu opiekun ucznia również nie płacił za bilet.
Od 1 stycznia 2002 r. sytuacja ta uległa diametralnej zmianie. Uczniowie niepełnosprawni i ich opiekunowie posiadają obecnie zniżkę w wysokości 78%. Zniżka obejmuje jednak tylko w czasie przewozu ucznia do szkoły lub ze szkoły do domu. Opiekun powracający do domu musi zaś wykupić bilet za 100% wartości.
Sytuacja taka występuje np. w gminie Łuków, gdzie kilkoro uczniów systematycznie uczęszcza do oddalonego o ok. 100 km Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci Niesłyszących i Słabo słyszących w Otwocku pod Warszawą. Dotychczas rodzice nie zgłaszali potrzeb w zakresie dofinansowania dowozu ich dzieci do ośrodka, gdyż w pełni zabezpieczały to wspomniane wyżej uprawnienia do bezpłatnego przejazdu. Teraz zaś - powołując się na art. 17 ust. 3a ustawy o systemie oświaty - rodzice składają wnioski o refundację kosztów dowozu ich dzieci do ośrodków szkolno-wychowawczych lub szkół specjalnych. Tymczasem gminy nie mają środków finansowych na realizację tego dodatkowego zadania. Problem ten wymaga wyjaśnienia i odpowiedniej interpretacji prawnej, gdyż dotyczy wszystkich gmin w kraju.
W związku z powyższym kieruję do pani minister następujące pytania:
1. Jakie środki będą musiały przeznaczyć gminy na realizację tego dodatkowego zadania, usankcjonowanego wprawdzie ustawą od kilku lat, ale w praktyce nierealizowanego z uwagi na posiadane przez uczniów uprawnienia do bezpłatnych przejazdów - w gminie Łuków rocznie potrzeba będzie na ten cel ok. 15 000 zł?
2. Jak należy rozumieć treść ust. 3a: ˝Obowiązkiem gminy jest zapewnienie uczniom niepełnosprawnym bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły podstawowej, gimnazjum lub placówki wymienionej w art. 2 pkt 5, do której uczniowie zostali skierowani przez organy wymienione w art. 71b ust. 5-5b˝? Czy gmina ma zgodnie z powyższym zapisem zapewnić autobus, który zbierze wszystkich niepełnosprawnych uczniów z terenu gminy i rozwiezie do placówek, do których oni uczęszczają? Nie ma bowiem w tym ustępie mowy o alternatywnym zwrocie kosztów przejazdu środkami komunikacji publicznej, co z kolei dotyczy pozostałych uczniów mających drogę do szkoły przekraczającą 3 km (klasy I-IV szkół podstawowych) i 4 km (klasy IV-VI szkół podstawowych i gimnazja), jak zapisano w art. 17 ust. 3 ustawy.
3. Czy gmina zobowiązana jest do zapewnienia niepełnosprawnym bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły?
4. Czy gmina może zwrócić koszty przejazdu środkami komunikacji publicznej i na jakiej podstawie (bilety, oświadczenia rodziców)?
5. Czy gmina może zwrócić koszty przejazdu uczniów samochodem prywatnym (ryczałt w zależności od pojemności silnika)?
Z wyrazami szacunku
Poseł Wiktor Osik
Łuków, dnia 3 kwietnia 2002 r.