Szanowny Panie Ministrze! Przyjęta ustawa o działalności pożytku publicznego z woli ustawodawcy miała na
Szanowny Panie Ministrze! Przyjęta ustawa o działalności pożytku publicznego z woli ustawodawcy miała na celu w jak największym stopniu odciążyć organizacje pożytku publicznego od ponoszenia opłat związanych z prowadzoną przez te organizacje działalnością pożytku publicznego, stanowiących dochód budżetu państwa. Brany był przy tym pod uwagę charakter, jaki nadano organizacjom pożytku publicznego, tj. zaliczenie ich do organizacji non profit.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.U. z 2003 r. Nr 96, poz. 873, z późn. zm.) organizacji pożytku publicznego przysługuje, na zasadach określonych w przepisach odrębnych, zwolnienie z opłat sądowych - w odniesieniu do prowadzonej przez nią działalności pożytku publicznego.
Zgodnie natomiast z wcześniejszą ustawą z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 24, poz. 210, z późn. zm.) organizacje pożytku publicznego działające na podstawie przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie zwolnione są z obowiązku uiszczania opłat sądowych.
W myśl cytowanej wyżej ustawy opłatami sądowymi są: wpis i opłata kancelaryjna. Koszty sądowe obejmują natomiast: opłaty sądowe i zwrot wydatków.
Tymczasem, zgodnie z art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 20.08. 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, Centralna Informacja pobiera opłaty za udzielanie informacji oraz wydawanie odpisów, wyciągów z zaświadczeń z Rejestru. Opłaty te stanowią dochód budżetu państwa.
Art. 5 ww. ustawy wymienia enumeratywnie podmioty zwolnione z uiszczania opłat, o których mowa w art. 4 ust. 4. Do podmiotów tych należą: Skarb Państwa oraz instytucje państwowe, których zadanie nie polega na prowadzeniu działalności gospodarczej. Zwolnienie z opłat za wydawanie odpisów, wyciągów lub zaświadczeń z KRS nie dotyczy natomiast organizacji pożytku publicznego. Ponadto ww. opłaty kwalifikowane są jako wydatki sądowe - w myśl ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
W związku z powyższym organizacje pożytku publicznego w opisanym powyżej zakresie nie mogą korzystać z ustawowo gwarantowanego zwolnienia z opłat sądowych.
Tymczasem najczęstszy kontakt organizacji pożytku publicznego z sądami powszechnymi sprowadza się do zwracania się przez te organizacje do KRS o odpisy, wyciągi lub zaświadczenia z KRS, niezbędne do prowadzenia statutowej działalności. Konieczność uiszczania przez organizacje pożytku publicznego opłat sądowych sensu stricto, tj. wpisu sądowego i opłat kancelaryjnych, należy natomiast do bardzo sporadycznych przypadków.
Z całą pewnością ustawodawcy przyświecało jednoznacznie wsparcie organizacji pożytku publicznego. Niestety można ubolewać nad wnoszonymi przez Rząd projektami, ich jakością i związanym z tym brakiem prawniczych podpowiedzi w toku prac parlamentarnych. Finalny produkt już tylko duchem przypomina oczekiwany akt prawny: w praktyce potem wychodzą niedoskonałości, które, będąc efektem ułomności całości prac legislacyjnych, wyjaławiają ustawę z jej pierwotnej idei.
Szanowny Panie Ministrze! Jakie zamierza Pan podjąć kroki w tej tak istotnej dla wszystkich organizacji pożytku publicznego sprawie opłat, tak aby praktyka przybrała charakter zgodny z duchem późniejszej ustawy o organizacji pożytku publicznego?
Z poważaniem
Poseł Alfred Owoc
Zielona Góra, dnia 25 lipca 2005 r.