Szanowny Panie Premierze! Zamknięcie Stoczni Szczecińskiej spowoduje nieuchronną likwidację praktycznie jednego z ostatnich dużych
Szanowny Panie Premierze! Zamknięcie Stoczni Szczecińskiej spowoduje nieuchronną likwidację praktycznie jednego z ostatnich dużych sektorów polskiego przemysłu o najwyższym stopniu przetwórstwa technologicznego, międzynarodowego, konkurencyjnego, stanowiącego polską specjalizację w międzynarodowym podziale pracy. Spowoduje strukturalne bezrobocie w Szczecinie i w regionie Pomorza Zachodniego, drastyczne osłabienie suwerenności Polski na tych ziemiach, wzrost i tak już bardzo wysokiego deficytu Polski w handlu zagranicznym, w związku z obniżeniem eksportu statków, szybki zanik kierunków nauczania związanych z budową statków na Politechnice Szczecińskiej i Gdańskiej, zahamowanie lub znaczne ograniczenie wpływów podatkowych do budżetu państwa, ograniczenie zamówień w hutnictwie i w innych branżach wspomagających przemysł stoczniowy (prawie każda stocznia budująca statki jest wielką montownią setek tysięcy elementów wchodzących w skład statku), ˝efekt domina˝ i pociągnie za sobą upadek wielu kooperantów.
Spontaniczne zadeklarowanie zaangażowania rządu w naprawę stoczni w pełni uzasadniała sytuacja realnego zagrożenia upadku tradycyjnej, eksportowej gałęzi polskiego przemysłu. Przy udzieleniu gwarancji skarbowej, nacisku na tracące wiele przy upadłości banki, przejęciu firmy i wyeliminowaniu wymienionych i innych błędów w zarządzaniu firmą można jeszcze produkcję stoczniową w Szczecinie odbudować.
Rząd po ogłoszeniu projektu przejęcia stoczni został poddany presji zagranicznych instytucji finansowych, że ma prywatyzować gospodarkę, a nie nacjonalizować, chociaż Unia Europejska w porozumieniu rzymskim wszystkie formy własności uznała za równoprawne, w tym własność państwową, i zobowiązała się nie narzucać nic w tej materii krajom członkowskim. Były przypadki, szczególnie we Francji, przejmowania zakładów prywatnych dla ich naprawy.
Państwa UE finansują własny przemysł stoczniowy, np. Niemcy na poziomie 9%, ponieważ bardziej opłaca się im utrzymywać stanowiska pracy niż wypłacać zasiłki dla bezrobotnych. Obecnie rząd angielski nacjonalizuje sprywatyzowaną wcześniej kolej, która pod prywatnym zarządem doczekała się katastrofy finansowej i dosłownej - na torach.
Jednakże rząd polski pokazuje, że nie chce udzielić skutecznej pomocy Stoczni Szczecińskiej. Minister Kaczmarek już raz ˝restrukturyzował˝ Stocznię Gdańską przez upadłość - okazało się to jego klęską. Stocznia Gdańska ponownie wygasza produkcję, zwalnia ludzi z pracy, a ponadto wobec nowego właściciela toczy się wiele śledztw w prokuraturze i w sądach - rejonowym, okręgowym, Najwyższym - oraz w Międzynarodowym Trybunale w Strasburgu. Według informacji prezesa Stoczni Gdynia Janusza Szlanty cała grupa Stoczni Gdynia ma długi tylko w połowie takie jak Stocznia Szczecińska. Nowy właściciel nie zrealizował deklaracji złożonych przy zakupie stoczni, nie zainwestował 80-100 mln USA, nie zbudował doku itp., a Stocznia Gdańska Grupa Stoczni Gdynia w każdej chwili może upaść ze względu na brak finansowania statków.
W związku z tym proszę o wyjaśnienie następujących kwestii:
1) Czy upadłość jest jedynym rozwiązaniem problemów Stoczni Szczecińskiej?
2) Czy nie jest możliwe natychmiastowe wznowienie produkcji przez spółkę córkę ˝Stocznia Szczecińska˝, a w przypadku - mimo wszystko - orzeczenia jej upadłości zatrudnienie jej wszystkich pracowników w spółce ASS i podjęcie przez nią produkcji?
3) Czy nie jest możliwe jednoczesne natychmiastowe podjęcie łączenia wszystkich spółek z ciągu technologicznego produkcji statków (wraz ze spółką Porta Holding)?
4) Czy rząd nie może udzielić niezbędnych gwarancji i zorganizować banków wierzycieli dla wsparcia produkcji w nowej zintegrowanej spółce?
5) Czy rząd przewiduje określenie rynkowej wartości i dochodowości pozostałych spółek (nie stoczniowych) i ewentualną ich sprzedaż na pokrycie części długów holdingu?
6) Czy rząd ma możliwość wpłynięcia na obniżenie przez banki zadłużenia do poziomu gwarantującego minimalizację strat dzięki utrzymaniu produkcji?
7) Czy rząd brał pod uwagę dokapitalizowanie połączonej, zintegrowanej spółki, która wznowi produkcję, akcjami bardzo rentownych spółek skarbu państwa, jak: KGHM Polska Miedź SA, PKN ˝Orlen˝ SA, TP SA itp. (już kilkakrotnie Ministerstwo Skarbu Państwa dokapitalizowało spółki znajdujące się w trudnej sytuacji. np. zbrojeniowe, które miały zostać sprzedane koncernom zagranicznym) oraz wypuszczenie nowej serii akcji nieobciążonych długami?
8) Czy rząd brał pod uwagę spłacenie części zadłużenia wobec wierzycieli poprzez emisję obligacji skarbu państwa (o wartości równoważnej lub dostosowanej do ugody z bankami)?
9) Czy rząd proponował Sejmikowi Województwa Zachodniopomorskiego i Zarządowi Miasta Szczecina podjęcie uchwały o emisji obligacji gwarantowanych majątkiem komunalnym (ewentualnie dochodami gospodarki wojewódzkiej i samorządowej) na rzecz wspomagania produkcji zintegrowanej spółki?
10) Czy rząd podjął działania zmierzające do uruchomienia bezzwrotnej pożyczki narodowej; ze względu na znaczenie przemysłu stoczniowego i Stoczni Szczecińskiej dla gospodarki polskiej i suwerenności gospodarczej kraju?
Przemysł stoczniowy w Polsce powinien działać na takich samych warunkach, jak przemysły stoczniowe krajów Unii Europejskiej, do której aspirujemy. Czy rząd ma jakąś długofalową politykę wobec przemysłu stoczniowego? Proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1) Kiedy zostanie zmniejszone oprocentowanie kredytów na produkcję stoczniową, aby odpowiadały one rentowności produkcji (tak jak w przemyśle lekkim)?
2) Czy rząd rozważa wprowadzenie 10% dotacji państwa do wartości zakontraktowanej budowy statków (jak w krajach UE)?
3) Kiedy nastąpi dokonanie odpowiedniej dewaluacji złotego (np. o 10-15%), podwyższającej rentowność i konkurencyjność eksportu statków?
4) Czy wg rządu wskazana jest konsolidacja polskiego przemysłu stoczniowego w celu prowadzenia wspólnego marketingu, podziału zadań produkcyjnych i gromadzenia kapitału na produkcję, inwestycje i rozwój?
5) Czy kolejna restrukturyzacja stoczni przez upadłość nie spowoduje sytuacji, jaka obecnie panuje w Stoczni Gdańskiej - likwidowanie produkcji okrętowej, sprzedaż gruntów, stopniowe wyprowadzanie majątku Stoczni Gdańskiej w obce ręce?
Z poważaniem
Poseł Gertruda Szumska
Warszawa, dnia 5 lipca 2002 r.