Przy piśmie marszałka Sejmu z 29 sierpnia br., znak SPS-0203-920/02, otrzymaliśmy odpowiedź prezesa Kasy
Przy piśmie marszałka Sejmu z 29 sierpnia br., znak SPS-0203-920/02, otrzymaliśmy odpowiedź prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego M. J. Hołubieckiego na nasze zapytanie poselskie dotyczące działalności KRUS-u i jej prezesa.
Odpowiedź ta, datowana na 19 sierpnia br., bez znaków, adresowana do sekretarza stanu Jerzego Pilarczyka, przesłana została do marszałka Sejmu przy piśmie pana ministra z dnia 22 sierpnia br., znak RW-us-073K/14/02, podpisanym z upoważnienia przez sekretarza stanu Czesława Siekierskiego.
W ww. piśmie pana ministra do marszałka Sejmu napisano, że załączone pismo prezesa KRUS-u zawiera odpowiedzi na postawione pytania.*)
Informujemy pana ministra, że odpowiedź prezesa KRUS-u nie zawierała oczekiwanych danych i informacji. Odpowiedzi były lakoniczne i wymijające.*)
Ponadto prezes KRUS-u zobowiązał się do przekazania ˝w najbliższym czasie˝ danych dotyczących ˝rozmiarów dotacji, jak również średniej wielkości świadczeń rolnych i ich relacji do przeciętnych emerytur i rent pozostałych grup pracowniczych˝.
Minęły już trzy miesiące od powziętego przez prezesa KRUS-u zobowiązania, my nie otrzymaliśmy tych podstawowych w pracy KRUS-u danych.
Z jakich przyczyn odpowiedź na te pytania nie może być udzielona? Z treści odpowiedzi dowiadujemy się bowiem o szerokiej współpracy KRUS-u z instytucjami ubezpieczającymi rolników w różnych krajach. Poinformowano nas, że ˝prowadzona współpraca ma na celu regularną wymianę informacji... Ponadto stanowi okazję do zapoznania się z rozwiązaniami finansowania systemów ubezpieczeń społecznych...˝.
Pan prezes mógłby darować sobie wyjaśnianie różnicy między komercyjną firmą ubezpieczeniową a ubezpieczeniem wzajemnym i sprecyzować liczbowo, jakie konkretne korzyści przynosi rolnikom ˝kilkuletnia mozolna praca propagowania ubezpieczeń wzajemnych˝.
Pomijając problem bariery świadomości tej wzajemnościowej formy organizacyjnej, największym problemem wg prezesa KRUS-u jest pozyskanie kapitału zabezpieczającego rozwój zgodny z wymogami finansowymi prawa.
W nawiązaniu do tego problemu postawiliśmy pytania od nr 2 do nr 8 w odniesieniu do wybranego przez Fundusz Składkowy do wsparcia towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych w Warszawie jako największego i wiodącego na rynku ubezpieczeń prowadzonych przez towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych.
Poinformowano nas, że ˝Żadne inne towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych nie wystąpiło do KRUS-u z wnioskiem o przyznanie pomocy˝.
Byliśmy zobowiązani za informacje ze strony KRUS-u, ile tych innych towarzystw istnieje i jakim dysponują potencjałem członków, kapitału gwarancyjnego - wystarczające byłyby tu dane przybliżone.
Wg punktu 6. odpowiedzi KRUS-u podjęto wsparcie dla wybranego TUW, w oparciu o przepis art. 66 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. W okresie 4 lat przekazano łącznie 17 mln zł na które złożyły się:
1) zakup udziałów w TUW - 7,1 mln zł,
2) fundusz organizacyjny - 3,5 mln zł,
3) wsparcie dla rolników prowadzonych przez TUW - 6,268 mln zł.
W zestawieniu z przepisami art. 66 budzi nasze wątpliwości zasadność przekazania ww. środków.
Zwracamy się zatem do pana ministra sprawującego ustawowy nadzór nad funduszem o wyjaśnienie następujących wątpliwości:
1. TUW W-wa istniał przed 18.12.1997 r., kiedy to Fundusz Składkowy zakupił udziały w istniejącym od lat towarzystwie za 3 mln zł, a 30.12.1997 r. wpłacił 1 mln zł na fundusz organizacyjny TUW-u.
Po roku podobna operacja została powtórzona, tj. 30.12.1998 r., kiedy to zakupiono udziały za 3,5 mln zł, a na fundusz organizacyjny wpłacono 2,5 mln zł. Ponadto wpłacono na wsparcie rozwoju ubezpieczeń dla rolników prowadzone przez TUW 22.12.2000 r. 3,125 mln zł i kolejno 3.08.2001 - 3,143 mln zł.
2.1 - wg art. 66 kasa może:
- inicjować i wspierać rozwój,
- w szczególności udzielać pomocy w powstawaniu i działalności.
3. Powstaje pytanie:
3.1 - czy zakup udziałów w powstałym przed laty towarzystwie mieści się w ww. uprawnieniach kasy?
3.2 - czy istnieje przepis prawa zezwalający na zakup udziałów ze środków Funduszu Składkowego w podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą?
3.3 - czy są to środki przekazane bezzwrotnie?
3.4 - jakie uzasadnienie mają wpłaty:
- na fundusz organizacyjny istniejącego od lat towarzystwa?
- tytułem wsparcia rozwoju?
4. Prosimy pana ministra o potwierdzenie, że wydatki poniesione w oparciu o powołany przez prezesa KRUS-u art. 72 ust. 3, na działalność przewidzianą w art. 66, a więc: 4 mln w 1997 r., 6 mln w 1998 r., 3,125 w 2000 r. i 3,742 mln zł w 2001 r. nie przekroczyły 1% planowanych wydatków funduszu w danym roku oraz o spowodowanie udzielenia informacji KRUS, jaki procent faktycznych wydatków funduszu stanowiły w danych latach.
5. Prosimy także pana ministra o spowodowanie udzielenia informacji przez KRUS na poniższe lata:
5.1. Ile stanowią w strukturze kapitału gwarancyjnego TWU-u udziały Funduszu Składkowego?
5.2. Jaki procent stanowią składki rolników w ogólnym obrocie TUW-u?
5.3. Jak się kształtuje suma wypłacanych rolnikom odszkodowań w ogólnej sumie odszkodowań TUW-u?
5.4. Jakie są ˝inne źródła˝ niż składki rolników, określone w statucie Funduszu Składkowego, z których wpływały w latach 1977-2001 środki finansowe do funduszu, i jaki jest ich udział w wydatkach określonych w art. 77 ustawy?
6. Czy działalność Funduszu Składkowego była badana w latach 1997-2001 przez służby ministerstwa bądź NIK i jakie były wyniki, zalecenia, względnie sposoby realizacji, odnośnie do poczynań kasy w zakresie wspierania rozwoju ubezpieczeń wzajemnych (art. 66)?
7. Ze strony rolników zgłaszane są nam zastrzeżenia - uwagi dotyczące zbyt wielkiej liczby (50 osób) i składu Rady Rolników. Jak nas informowano, Rada ZUS-u obsługująca znacznie większą ilość ubezpieczonych niż KRUS oraz posiadająca nieporównywalnie większy obrót finansowy liczy 25 osób. Czy istnieje wg ministerstwa potrzeba utrzymywania tak licznej rady?
W Radzie Rolników mogą zasiadać osoby ubezpieczone lub świadczeniobiorcy KRUS-u. Zgłaszane są nam zastrzeżenia wobec zgłaszania do rady osób niespełniających tych warunków, np. panów Zbigniewa Kotowskiego i Stanisława Banasiaka. Prosimy o wyjaśnienie, czy status prawny tych osób jest zgodny z wymogami ustawy.
Z góry dziękujemy za przesłanie odpowiedzi na nasze pytania.
Panie Ministrze! Dane powyższe powinny posłużyć do choćby częściowego rozeznania, czy i w jakim zakresie potrzebna jest nowelizacja art. 66 oraz 77 ustawy celem bardziej przejrzystego sformułowania działań na rzecz rozwoju ubezpieczeń wzajemnych w rolnictwie.
Z góry dziękujemy za przesłane odpowiedzi na nasze pytania.
Łączymy wyrazy szacunku
Posłowie Grzegorz Górniak
i Leszek Murzyn
Warszawa, dnia 8 stycznia 2003 r.