Szanowny Panie Ministrze! Prowadzące likwidację i rekultywację terenów pogórniczych przedsiębiorstwa: Kopalnia Siarki ˝Machów˝, Przedsiębiorstwo
Szanowny Panie Ministrze! Prowadzące likwidację i rekultywację terenów pogórniczych przedsiębiorstwa: Kopalnia Siarki ˝Machów˝, Przedsiębiorstwo Rekultywacji Terenów Górniczych ˝Jeziórko˝, Kopalnia Siarki ˝Grzybów˝ w Rzędowie, Kopalnie i Zakłady Przetwórcze Siarki ˝Siarkopol˝ w likwidacji finansowane są z budżetu państwa.
Zasady te reguluje ustawa z dnia 14 listopada 2000 r. o restrukturyzacji finansowej górnictwa siarki (DzU nr 74, poz. 856), rządowy Program restrukturyzacji górnictwa i przetwórstwa siarki w Polsce oraz rozporządzenie ministra gospodarki w sprawie zasad wykorzystania środków budżetowych przeznaczonych na restrukturyzację górnictwa siarki z dnia 14 maja 2001 r. (DzU nr 52, poz. 546).
W 2001 r. nastąpiła zmiana formy finansowania przedsiębiorstw likwidacyjnych. Środki na likwidację i rekultywację pochodziły:
- w pierwszym kwartale ubiegłego roku działalność finansowana była z budżetu Ministerstwa Gospodarki,
- w pozostałych trzech kwartałach ze źródeł NFOŚiGW.
W ubiegłym roku kwota dotacji - 96 mln zł - finansowana była wyłącznie ze środków NFOŚiGW.
Informuję, że przyjęty w ubiegłym roku sposób finansowania, tj. dotowanie prac rekultywacyjno-likwidacyjnych wyłącznie ze środków NFOŚiGW, był (i jest) wyjątkowo uciążliwy i problematyczny. Ze względu na konieczność zachowania czasochłonnych procedur formalnoprawnych niezbędnych do zawarcia umowy dotacji z NFOŚiGW, takich jak: uchwalenie budżetu państwa, weryfikację przez ministra gospodarki planu likwidacji i rekultywacji, podjęcie i uprawomocnienie uchwał zarządu i rady nadzorczej NFOŚiGW, przekazanie pierwszych transz dotacji w roku ubiegłym nastąpiło w maju, a w przypadku KiZPS ˝Siarkopol˝ w likwidacji dopiero w miesiącu wrześniu.
Spowodowało to szereg problemów:
- technologicznych, tj. prawidłowości prowadzenia prac likwidacyjnych zakładu górniczego zgodnie z zatwierdzonymi ˝Planami ruchu˝,
- ludzkich (społecznych), brak wypłat wynagrodzeń dla pracowników w środowisku likwidowanego tarnobrzeskiego i staszowskiego zagłębia siarkowego,
- w regulowaniu zobowiązań budżetowych oraz na rzecz wykonawców usług i dostaw oraz innych.
Akty prawne i wewnętrzne zasady funkcjonowania NFOŚiGW uniemożliwiają pełne finansowanie fizycznej likwidacji przedsiębiorstw objętych ustawą o restrukturyzacji finansowej górnictwa siarki i wymagają ich dostosowania do ww. aktów prawnych. Zasadność tych zmian była potwierdzana przez przedstawicieli NFOŚiGW oraz Ministerstwa Finansów.
W ustawie budżetowej na 2003 r. na likwidację nieczynnych kopalń siarki i rekultywację terenów górniczych przewidziano kwotę 79,8 mln zł.
Pomimo złożenia przez przedsiębiorstwa wymaganych dokumentów zgodnie z kryteriami i terminami określonymi przez NFOŚiGW, do tej pory nie wpłynęły środki finansowe na likwidację kopalń i rekultywację terenów górniczych. Sytuacja ta powoduje zagrożenia:
- wstrzymania - przerwania prac likwidacyjnych i rekultywacyjnych, co stanowi poważne zagrożenie dla środowiska, powodując zniszczenie dotychczas uzyskanego efektu i wzrost kosztów zakończenia prac po ich wznowieniu,
- narastania zobowiązań płatniczych i odsetek,
- brak możliwości wypłaty wynagrodzeń dla pracowników i narastanie wśród załóg negatywnych nastrojów.
Jest to absolutnie niedopuszczalne zarówno ze względu na realizację programów likwidacyjnych i rekultywacyjnych, jak też ze względów społecznych.
Jest to szczególnie istotne w warunkach dużego bezrobocia w rejonie Tarnobrzega i Staszowa, braku alternatywnych miejsc pracy i zabezpieczenia osłon socjalnych dla zwalnianych górników siarkowych.
Z wyrazami szacunku
Poseł Zygmunt Wrzodak
Warszawa, dnia 18 lutego 2003 r.